PKW przypomina: Zgłoszenia członków komisji wyborczych jeszcze przez niecały tydzień

Do najbliższego czwartku (6 września br.) komitety wyborcze mogą zgłaszać komisarzom wyborczym kandydatów na członków terytorialnych, a więc wojewódzkich, powiatowych i gminnych komisji wyborczych. Jeśli chcesz zasiadać w komisji, możesz jeszcze zgłosić się w tej sprawie do działającego na twoim terenie komitetu wyborczego.

Zgodnie z kalendarzem wyborczym, do 6 września br. (czwartek) należy zgłosić komisarzom wyborczym kandydatów na członków terytorialnych komisji wyborczych. Mogą to zrobić pełnomocnicy wyborczy komitetów wyborczych.

Czym są terytorialne komisje wyborcze?

O ile stałymi organami wyborczymi są Państwowa Komisja Wyborcza oraz komisarze wyborczy, o tyle organami wyborczymi powoływanymi w związku z zarządzonymi wyborami są okręgowe i rejonowe oraz terytorialne komisje wyborcze oraz obwodowe komisje wyborcze.

W skład okręgowych i rejonowych komisji wyborczych wchodzą sędziowie oraz komisarze wyborczy.

Z kolei terytorialne (w tym wojewódzkie, powiatowe i gminne) komisje wyborcze oraz obwodowe komisje wyborcze (czyli te działające w lokalach wyborczych) tworzą te osoby z biernym prawem wyborczym do Sejmu, które zostaną wskazane przez komitety wyborcze, z których list na danym terenie startują kandydaci na radnych oraz wójtów, burmistrzów lub prezydentów miast.

Uwaga! Bierne prawo wyborcze mają osoby, które najpóźniej w dniu głosowania kończą 21 lat, a jednocześnie nie są ubezwłasnowolnione lub pozbawione praw publicznych prawomocnym orzeczeniem sądu ani nie są pozbawione praw wyborczych prawomocnym orzeczeniem Trybunału Stanu.

Kto powołuje terytorialne komisje wyborcze?

Zgłoszenia kandydatów na członków terytorialnej komisji wyborczej spośród wyborców zgłoszonych przez pełnomocników wyborczych dokonuje się najpóźniej w 45 dniu przed dniem wyborów. Termin ten przypada w najbliższy czwartek (6 września br.).

Następnie najpóźniej w 40 dniu przed dniem wyborów powołuje się terytorialne komisje wyborcze. W przypadku gminnych komisji wyborczych i powiatowych komisji wyborczych powołanie należy do komisarza, a w przypadku wojewódzkich komisji wyborczych – do komisarza wyborczego wykonującego czynności o charakterze ogólnowojewódzkim.

Kto zasiada w terytorialnej komisji wyborczej?

W skład terytorialnej komisji wyborczej wchodzi 9 osób, które mają bierne prawo wyborcze do Sejmu:

1) w liczbie nieprzekraczającej 6 – po jednej osobie zgłoszonej przez każdego z pełnomocników wyborczych reprezentujących komitety wyborcze utworzone przez partie polityczne bądź koalicje partii politycznych, z których list odpowiednio w ostatnich wyborach: wybrano radnych do sejmiku województwa, z tym że kandydatów można zgłaszać tylko na obszarze województwa, na terenie którego komitet wyborczy wprowadził w ostatnich wyborach radnych do sejmiku województwa; albo wybrano posłów do Sejmu; jeżeli liczba takich komitetów wyborczych jest mniejsza niż 6, prawo wskazania dodatkowej osoby mają pełnomocnicy komitetów wyborczych, o których mowa poniżej,

2) po jednej osobie zgłoszonej przez każdego z pełnomocników wyborczych reprezentujących pozostałe komitety wyborcze.

Uwaga! W skład wojewódzkiej i powiatowej komisji wyborczej oraz komisji wyborczej w mieście na prawach powiatu wchodzi z urzędu – jako jej przewodniczący – osoba wskazana przez komisarza wyborczego.

W razie potrzeby publiczne losowanie

Gdyby liczba członków komisji powołanych w taki sposób okazała się mniejsza niż 9, pozostałych kandydatów do składu komisji wyłania się w drodze publicznego losowania spośród osób zgłoszonych przez wszystkich pełnomocników wyborczych (każdy z nich może zgłosić do losowania tyle osób, ile brakuje do liczby 9).

Z kolei gdyby liczba członków komisji powołanych w przedstawiony powyżej sposób miała być większa niż 9, kandydatów do składu komisji, w liczbie stanowiącej różnicę między liczbą 9 a liczbą członków powoływanych, wyłania się w drodze publicznego losowania spośród osób zgłoszonych przez pełnomocników wyborczych komitetów wyborczych innych niż te, które reprezentują komitety wyborcze utworzone przez partie polityczne bądź koalicje partii politycznych, z których list odpowiednio w ostatnich wyborach: wybrano radnych do sejmiku województwa.

Przeprowadzenie takich losowań należy do komisarza wyborczego w przypadku powiatowej i gminnej komisji wyborczej albo do komisarza wyborczego wykonującego czynności o charakterze ogólnowojewódzkim.

Pierwsze posiedzenie

Pierwsze posiedzenie gminnej komisji wyborczej i powiatowej komisji wyborczej zwołuje niezwłocznie po jej powołaniu komisarz wyborczy. Z kolei pierwsze posiedzenie wojewódzkiej komisji wyborczej również niezwłocznie po jej powołaniu zwołuje komisarz wyborczy wykonujący czynności o charakterze ogólnowojewódzkim.

Przewodniczący terytorialnej komisji wyborczej

Terytorialna komisja wyborcza na pierwszym posiedzeniu wybiera ze swojego składu przewodniczącego i jego zastępcę. Nie dotyczy to jednak wojewódzkiej i powiatowej komisji wyborczej oraz komisji wyborczej w mieście na prawach powiatu, w skład której (jak już wskazaliśmy) wchodzi z urzędu – jako jej przewodniczący – osoba wskazana przez komisarza wyborczego.

Skład komisji do publicznej wiadomości

Skład terytorialnej komisji wyborczej niezwłocznie do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty podaje komisarz wyborczy.

Wygaśnięcie członkostwa

Wygaśnięcie członkostwa w terytorialnej komisji wyborczej następuje w przypadku zrzeczenia się członkostwa, śmierci członka komisji, utraty prawa wybierania oraz w przypadku odwołania. Członkostwo w terytorialnej komisji wyborczej wygasa z dniem podpisania zgody na kandydowanie w wyborach bądź objęcia funkcji komisarza wyborczego, pełnomocnika, urzędnika wyborczego lub męża zaufania.

Właściwy komisarz wyborczy odwołuje członka terytorialnej komisji wyborczej w przypadku niewykonywania lub nienależytego wykonywania obowiązków członka komisji. Uzupełnienie składu terytorialnej komisji wyborczej następuje w trybie i na zasadach określonych w przepisach o jej powołaniu.

Zadania terytorialnej komisji wyborczej

Do zadań terytorialnej komisji wyborczej należy: